ކޮރަޕްޝަނަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ތަރައްޤީއަށާއި، އިޖުތިމާއީ އަދާލަތަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ އެންމެ ބޮޑު އެއް ގޮންޖެހުމެވެ. މިއީ ދިވެހި ރައްޔިތުން ދައުލަތުގެ މުއައްސަސާތަކަށް ކުރާ އިތުބާރު ކުޑަވެ، ނިޒާމުގެ ނަޒާހަތްތެރިކަމާ މެދު ސުވާލު އުފެދޭ އެންމެ މައިގަނޑު ސަބަބުވެސް މެއެވެ. ގިނަ ފަހަރަށް ފެންނަނީ ކޮރަޕްޝަންގެ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކެއް ފެންމަތިވެ، ގަދަ އަޑުން އެ ވާހަކަ ދެކެވޭތަނެވެ. ނަމަވެސް، ވަގުތު ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް، ޤާނޫނީ އަދި ފަންނީ ލޫޕްހޯލްތަކުގެ ތެރޭގައި އެ މައްސަލަތައް ފަނޑުވެ، އެކަށީގެންވާ ނަތީޖާއަކާ ހަމައަށް ނުގޮސް މައްސަލަ އޮއްބާލެވޭ ތަނެވެ.
އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން (އޭ.ސީ.ސީ) ފަދަ މުއައްސަސާތައް އުފައްދާފައިވަނީ ދައުލަތުގެ ވަސީލަތްތަކާއި ރައްޔިތުންގެ ފައިސާ ހިމާޔަތްކޮށް، ކޮރަޕްޝަންގެ އަމަލުތައް ތަހުގީގު ކުރުމަށެވެ. އެ ކޮމިޝަނަށް ހެކި އެއްކުރުމާއި ތަހުގީގު ކުރުމުގެ ބާރު އޮތް ނަމަވެސް، މައްސަލަ ޝަރުއީ ނިޒާމުގެ ތެރެއަށް ވަނުމާއެކު، މުޅި މަރުހަލާ ދިގުލައިގެންދެއެވެ. މި ދިގުލައިގެންދާ ދިއުމުގެ ތެރޭގައި، "ޓެކްނިކަލް" ނުވަތަ އިޖުރާއީ ކުދިކުދި މައްސަލަތަކަށް ބުރަވެ، ބޮޑެތި ޖަރީމާތައް ހިންގާ ފަރާތްތައް ސަލާމަތްވުމުގެ ފުރުސަތު ފަހިވެގެންދެއެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި ކޮރަޕްޝަން ހުއްޓުވާ ނިޒާމަށް އޮތް ގޮންޖެހުމެއް ނޫނެވެ. މިއީ މުޅި އަދުލު އިންސާފުގެ ނިޒާމަށް ރައްޔިތުން ކުރާ އިތުބާރު ގެއްލިގެންދާ ކަމެކެވެ.
ކޮރަޕްޝަންގެ މައްސަލަތަކުގައި އިންސާފު ގާއިމުކުރުމަށްޓަކައި، ޤާނޫނީ ނިޒާމަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ގެންނަން ޖެހެއެވެ. ރައްޔިތުންގެ ފައިސާއަށް ޚިޔާނާތްތެރިވާ ފަރާތްތަކަށް ޤާނޫނީ ލޫޕްހޯލްތަކުގެ ބޭނުން ހިފައިގެން ފިލައިގެން ދިއުމުގެ ފުރުސަތު ބަންދުކުރަން ޖެހެއެވެ. މިގޮތުން، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ކޮރަޕްޝަންގެ ޝަރީއަތްތައް ހަރުދަނާކޮށް، ވަކި ތަރުތީބަކުން އަވަސްކަމާއެކު ނިންމޭނެ "ޓައިމްލައިނެއް" ޤާނޫނުގައި ކަނޑައަޅަން ޖެހެއެވެ. މީހެއްގެ މައްޗަށް ދައުވާ އުފުލޭ ހިސާބުން، އެމީހެއްގެ މުދާ ސީޒްކޮށް، ބަންދުގެ މަރުހަލާތައް ހަރުދަނާ ކުރަންޖެހެއެވެ. އަދި ކުށް ސާބިތުވާ ހިސާބުން، ކޮރަޕްޝަންގެ ތެރެއިން ހޯދި ހުރިހާ ފައިސާއަކާއި މުދަލެއް ދައުލަތަށް ނަގައި، 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެ މުދަލެއް ނީލަން ކިޔައިގެން ލިބޭ ފައިސާ އަނބުރާ ދައުލަތުގެ ޚަޒާނާއަށް ވައްދަން ޖެހެއެވެ. މިއީ ކުށްވެރިން އެމީހުންގެ މުދާ ފޮރުވުމަށް ލިބޭ ފުރުސަތުތައް ހަނިކުރުމަށް ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ބާރުގަދަ ސިޔާސީ ފަރާތްތަކާއި މަތީ މަގާމުތަކުގައި ތިބޭ މީހުން މައްސަލަތަކަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމަކީ އިންސާފަށް އޮތް އެންމެ ބޮޑު ހުރަހެވެ. ބައެއް ޤާނޫނުތަކުގައި ރިޔާސީ މާފު ދިނުމާއި، ސިޔާސީ ގޮތުން ލުއި ދިނުމަށް ހުރި ފުރުސަތުތަކަކީ ކޮރަޕްޝަންގެ މައްސަލަތަކުގައި އޮވެގެންވާނެ ފުރުސަތުތަކެއް ނޫނެވެ. ކޮރަޕްޝަންގެ ފައިސާއަކީ އެއްވެސް ވެރިއެއްގެ ނުވަތަ ފަނޑިޔާރެއްގެ އަމިއްލަ މިލްކެއް ނޫނެވެ. އެއީ ރައްޔިތުންގެ ފައިސާއެވެ. އެހެންކަމުން، ރައްޔިތުންގެ ފައިސާއާ ގުޅުންހުރި ޖަރީމާތައް މާފުކުރުމުގެ ބާރު އެއްވެސް ފަރާތަކަށް ލިބިގެން ނުވާނެއެވެ.
ޙަގީގަތުގައި ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް ކުރާ ހަނގުރާމައަކީ ހަމައެކަނި ދައްކާލާ ދަޅައަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ. އެއީ ނަތީޖާ ނެރެވޭ، ވަރުގަދަ ނިޒާމެއްގެ ތެރެއިން ކުރެވޭ މަސައްކަތަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. ހަރުދަނާ ޤާނޫނުތަކާއި، އަވަސް އިންސާފާއި، އަދި އެއްވެސް ނުފޫޒަކަށް ލެނބުމެއް ނެތް މުއައްސަސާތަކެއް ގާއިމުކޮށްގެން ނޫނީ މި ވަބާއިން ދިވެހި ގައުމު ސަލާމަތެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އިންސާފުގެ ފޯކަސް ހުންނަންވާނީ ކުށްވެރިޔާއަށް ސަލާމަތްވާން ލިބޭ ދޮރުތައް ބަންދުކޮށް، ރައްޔިތުންގެ ފައިސާ އަނބުރާ ހޯދައިދިނުމުގެ މައްޗަށެވެ.
ކޮރަޕްޝަންގެ މައްސަލަތަކުގައި އިންސާފު ގާއިމުކުރުމަށްޓަކައި، ޤާނޫނީ ނިޒާމަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ގެންނަން ޖެހެއެވެ. ރައްޔިތުންގެ ފައިސާއަށް ޚިޔާނާތްތެރިވާ ފަރާތްތަކަށް ޤާނޫނީ ލޫޕްހޯލްތަކުގެ ބޭނުން ހިފައިގެން ފިލައިގެން ދިއުމުގެ ފުރުސަތު ބަންދުކުރަން ޖެހެއެވެ. މިގޮތުން، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ކޮރަޕްޝަންގެ ޝަރީއަތްތައް ހަރުދަނާކޮށް، ވަކި ތަރުތީބަކުން އަވަސްކަމާއެކު ނިންމޭނެ "ޓައިމްލައިނެއް" ޤާނޫނުގައި ކަނޑައަޅަން ޖެހެއެވެ. މީހެއްގެ މައްޗަށް ދައުވާ އުފުލޭ ހިސާބުން، އެމީހެއްގެ މުދާ ސީޒްކޮށް، ބަންދުގެ މަރުހަލާތައް ހަރުދަނާ ކުރަންޖެހެއެވެ. އަދި ކުށް ސާބިތުވާ ހިސާބުން، ކޮރަޕްޝަންގެ ތެރެއިން ހޯދި ހުރިހާ ފައިސާއަކާއި މުދަލެއް ދައުލަތަށް ނަގައި، 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެ މުދަލެއް ނީލަން ކިޔައިގެން ލިބޭ ފައިސާ އަނބުރާ ދައުލަތުގެ ޚަޒާނާއަށް ވައްދަން ޖެހެއެވެ. މިއީ ކުށްވެރިން އެމީހުންގެ މުދާ ފޮރުވުމަށް ލިބޭ ފުރުސަތުތައް ހަނިކުރުމަށް ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ.
ޙަގީގަތުގައި ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް ކުރާ ހަނގުރާމައަކީ ހަމައެކަނި ދައްކާލާ ދަޅައަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ. އެއީ ނަތީޖާ ނެރެވޭ، ވަރުގަދަ ނިޒާމެއްގެ ތެރެއިން ކުރެވޭ މަސައްކަތަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. ހަރުދަނާ ޤާނޫނުތަކާއި، އަވަސް އިންސާފާއި، އަދި އެއްވެސް ނުފޫޒަކަށް ލެނބުމެއް ނެތް މުއައްސަސާތަކެއް ގާއިމުކޮށްގެން ނޫނީ މި ވަބާއިން ދިވެހި ގައުމު ސަލާމަތެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އިންސާފުގެ ފޯކަސް ހުންނަންވާނީ ކުށްވެރިޔާއަށް ސަލާމަތްވާން ލިބޭ ދޮރުތައް ބަންދުކޮށް، ރައްޔިތުންގެ ފައިސާ އަނބުރާ ހޯދައިދިނުމުގެ މައްޗަށެވެ.
ކިޔުންތެރިންގެ ހިޔާލު