ޕާކިސްތާނަށް ފަހުގެ ތާރީޚެއްގައި ކުރިމަތިވި ހަކަތައިގެ އަގު އެންމެ މައްޗަށް އުފުލުމުގެ ޝޮކާއެކު، އެޤައުމުގެ އިޤްތިޞާދަށް ބޮޑެތި ލޮޅުންތަކެއް އަރައި، ބޮޑުވަޒީރު ޝެހްބާޒް ޝަރީފްގެ ސަރުކާރުގެ މަޤްބޫލުކަން ކުޑަވެ، ސިޔާސީ ހަލަބޮލިކަމެއްގެ ތެރެއަށް ޤައުމު ވެއްޓިދާނެކަމުގެ ބިރު ބޮޑުވެއްޖެއެވެ.
ބޮޑުވަޒީރު ޝެހްބާޒް ޝަރީފް ދާދިފަހުން ވިދާޅުވީ، މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ކުރިން ތެޔޮ އިމްޕޯޓް ކުރުމަށް މަހަކު 300 މިލިއަން ޑޮލަރު ހޭދަވި ނަމަވެސް، މިހާރު އެ ޚަރަދު ވަނީ 800 މިލިއަން ޑޮލަރަށް އުފުލިފައި ކަމަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން ވޭތުވެދިޔަ ދެ އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެޤައުމުން ހޯދި އިޤްތިޞާދީ ހުރިހާ ކުރިއެރުމެއް ނިމުމަކަށް އައިސްފައިވާ ކަމަށް ބޮޑުވަޒީރު ވިދާޅުވިއެވެ.
އިޤްތިޞާދީ މާހިރުން ބުނަނީ، ތެލުގެ އަގަށް އައި މި ބަދަލުގެ ސަބަބުން ދަނޑުވެރިކަމާއި، ދަތުރުފަތުރާއި، ކާބޯތަކެތީގެ އަގުތައް އިންތިހާއަށް އުފުލިގެންދާނެ ކަމަށެވެ. "ޑޯން" ނޫހަށް މަޢުލޫމާތު ދެއްވަމުން އިޤްތިޞާދީ މާހިރު ކާމްރާން ބަޓް ވިދާޅުވީ، ތެލުގެ އަގު އުފުލުމަކީ މުޅި އިޤްތިޞާދަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ފޯރާނެ ކަމެއް ކަމަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން މުދަލާއި ޚިދުމަތްތައް ހޯދުމުގެ މާލީ ބާރުވެރިކަން އާއްމުންގެ އަތުގައި ދަށްވެ، ފަޤީރުކަމާއި ވަޒީފާނެތް މީހުންގެ އަދަދު އިތުރުވެ، ރައްޔިތުންގެ މެދުގައި ނުތަނަވަސްކަން އުފެދޭނެ ކަމަށް އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
މި ހާލަތާ ގުޅިގެން ޕާކިސްތާނުގެ މަރުކަޒީ ބޭންކުން ވަނީ އިންޓްރެސްޓް ރޭޓް 11.5 އިންސައްތައަށް މަތިކޮށްފައެވެ. ބޭންކުން ބުނީ މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތައް ދިގުލައިގެން ދިއުމަކީ ދުނިޔޭގެ ހަކަތައިގެ އަގާއި، މުދާ އުފުލުމުގެ ޚަރަދުތައް މަތިވުމަށް މެދުވެރިވާ ސަބަބެއް ކަމަށެވެ.
ޕާކިސްތާނަކީ ބޭރުގެ ހަކަތައަށް ބަރޯސާވާ ޤައުމަކަށް ވުމުން، ތެލުގެ އަގު އުފުލުމަކީ އެޤައުމުގެ އިންފްލޭޝަނަށް ސީދާ އަސަރުކުރާ ކަމެކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ޑީސަލްގެ އަގު އުފުލުމުން ދަތުރުފަތުރާއި ކާބޯތަކެތީގެ ސަޕްލައި ޗެއިނަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް އާދެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ބޭރު ޤައުމުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ޕާކިސްތާނު ރައްޔިތުން ފޮނުވާ ފައިސާއަށް (ރެމިޓެންސް) ބަރޯސާވެފައި އޮތް މިންވަރު ބޮޑުވުމަކީ ވެސް މި ދަނޑިވަޅުގައި އޮތް ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ.
މިކަންކަމާއި ގުޅިގެން ޕާކިސްތާނުގެ ސަރުކާރު މިހާރު އޮތީ ދަތި ހާލަތެއްގައެވެ. އައި.އެމް.އެފްގެ ހަރުކަށި އުސޫލުތަކުގެ ސަބަބުން ތެލަށް ސަބްސިޑީ ދިނުމުގެ ފުރުސަތު ސަރުކާރަށް ވަނީ ހަނިވެފައެވެ. އިޤްތިޞާދީ މާހިރު ގައިސަރު ބެންގާލީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ސަރުކާރުން އަޅަމުންދާ ކުދިކުދި އިޤްތިޞާދީ ފިޔަވަޅުތަކަކީ ހަމައެކަނި ދެއްކުންތެރިކަމެކެވެ. އަދި ޕާކިސްތާނު އޮތީ ބޭރުގެ އެހީއަށް އިންތިހާއަށް ބަރޯސާވާންޖެހޭ ހާލަތެއްގައި ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
މި އިޤްތިޞާދީ ތަދުމަޑުކަމުގެ ފައިދާ ނަގައި، އިދިކޮޅު ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުން ދަނީ ސަރުކާރަށް ފާޑުކިޔުންތައް އަމާޒުކުރަމުންނެވެ. ޖޭ.ޔޫ.އައި-އެފް ޕާޓީގެ އަސްލަމް ޣައުރީ ވިދާޅުވީ ސަރުކާރުގެ ނުރަނގަޅު ސިޔާސަތުތަކުގެ ސަބަބުން ރައްޔިތުންގެ މައްޗަށް އިޤްތިޞާދީ ހަނގުރާމައެއް އިޢުލާންކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން ބޮޑުވަޒީރު ޝަރީފްގެ ސަރުކާރަށް ސިޔާސީ ގޮތުން ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހޭނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.
އިޤްތިޞާދީ މާހިރުން ބުނަނީ، ތެލުގެ އަގަށް އައި މި ބަދަލުގެ ސަބަބުން ދަނޑުވެރިކަމާއި، ދަތުރުފަތުރާއި، ކާބޯތަކެތީގެ އަގުތައް އިންތިހާއަށް އުފުލިގެންދާނެ ކަމަށެވެ. "ޑޯން" ނޫހަށް މަޢުލޫމާތު ދެއްވަމުން އިޤްތިޞާދީ މާހިރު ކާމްރާން ބަޓް ވިދާޅުވީ، ތެލުގެ އަގު އުފުލުމަކީ މުޅި އިޤްތިޞާދަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ފޯރާނެ ކަމެއް ކަމަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން މުދަލާއި ޚިދުމަތްތައް ހޯދުމުގެ މާލީ ބާރުވެރިކަން އާއްމުންގެ އަތުގައި ދަށްވެ، ފަޤީރުކަމާއި ވަޒީފާނެތް މީހުންގެ އަދަދު އިތުރުވެ، ރައްޔިތުންގެ މެދުގައި ނުތަނަވަސްކަން އުފެދޭނެ ކަމަށް އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
މި ހާލަތާ ގުޅިގެން ޕާކިސްތާނުގެ މަރުކަޒީ ބޭންކުން ވަނީ އިންޓްރެސްޓް ރޭޓް 11.5 އިންސައްތައަށް މަތިކޮށްފައެވެ. ބޭންކުން ބުނީ މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތައް ދިގުލައިގެން ދިއުމަކީ ދުނިޔޭގެ ހަކަތައިގެ އަގާއި، މުދާ އުފުލުމުގެ ޚަރަދުތައް މަތިވުމަށް މެދުވެރިވާ ސަބަބެއް ކަމަށެވެ.
ޕާކިސްތާނަކީ ބޭރުގެ ހަކަތައަށް ބަރޯސާވާ ޤައުމަކަށް ވުމުން، ތެލުގެ އަގު އުފުލުމަކީ އެޤައުމުގެ އިންފްލޭޝަނަށް ސީދާ އަސަރުކުރާ ކަމެކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ޑީސަލްގެ އަގު އުފުލުމުން ދަތުރުފަތުރާއި ކާބޯތަކެތީގެ ސަޕްލައި ޗެއިނަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް އާދެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ބޭރު ޤައުމުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ ޕާކިސްތާނު ރައްޔިތުން ފޮނުވާ ފައިސާއަށް (ރެމިޓެންސް) ބަރޯސާވެފައި އޮތް މިންވަރު ބޮޑުވުމަކީ ވެސް މި ދަނޑިވަޅުގައި އޮތް ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ.
މި އިޤްތިޞާދީ ތަދުމަޑުކަމުގެ ފައިދާ ނަގައި، އިދިކޮޅު ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުން ދަނީ ސަރުކާރަށް ފާޑުކިޔުންތައް އަމާޒުކުރަމުންނެވެ. ޖޭ.ޔޫ.އައި-އެފް ޕާޓީގެ އަސްލަމް ޣައުރީ ވިދާޅުވީ ސަރުކާރުގެ ނުރަނގަޅު ސިޔާސަތުތަކުގެ ސަބަބުން ރައްޔިތުންގެ މައްޗަށް އިޤްތިޞާދީ ހަނގުރާމައެއް އިޢުލާންކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން ބޮޑުވަޒީރު ޝަރީފްގެ ސަރުކާރަށް ސިޔާސީ ގޮތުން ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހޭނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.
ކިޔުންތެރިންގެ ހިޔާލު