ނިއުޔޯކުގެ އައު މޭޔަރު ޒޯހްރާން މަމްދާނީ އޭނާގެ ކެމްޕޭނު ތެރޭގައި ވިދާޅުވެފައިވަނީ، ބައިނަލްއަގުވާމީ ޖިނާއީ ކޯޓުން ނަތަންޔާހޫ ހައްޔަރުކުރުމަށް ނެރެފައިވާ އަމުރަށް އޭނާ އިހުތިރާމް ކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ. 21 ނޮވެމްބަރު 2024 ގައި އައިސީސީ އިން ނަތަންޔާހޫގެ މައްޗަށް އަމުރު ނެރުނީ، ގާޒާގައި ހިންގަމުންދާ ހަނގުރާމައިގެ ކުށްތަކާއި އިންސާނިއްޔަތާ ޚިލާފު ޖަރީމާތަކުގެ ތުހުމަތުގައެވެ.
މަމްދާނީ ވިދާޅުވީ، ނިއުޔޯކަކީ ބައިނަލްއަގުވާމީ ގާނޫނުތަކަށް ބޯލަނބާ ސިޓީއަކަށް ހަދަން ބޭނުންވާ ކަމަށެވެ. ގާޒާގައި މިހާތަނަށް 70،000 އަށްވުރެ ގިނަ ފަލަސްތީީނު މީހުން ޝަހީދުކޮށްލާފައިވާއިރު، މަމްދާނީ ވަނީ މިއީ "ނަސްލު ނައްތާލުމުގެ" އަމަލެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކުރައްވާފައެވެ.
ނަތަންޔާހޫ ހައްޔަރުކުރުމުގެ ގާނޫނީ ބާރު މަމްދާނީއަށް އެބައޮތްތަ؟
މަމްދާނީ މިފަދަ އިންޒާރެއް ދެއްވި ނަމަވެސް، އޭނާއަށް އެކަން ކުރުމުގެ ހަގީގީ ބާރު އޮތްތޯ ސުވާލު އުފެދެއެވެ.
މީގެ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކަކީ:
ފެޑަރަލް ގާނޫނު: އެމެރިކާގެ "އެމެރިކަން ސާވިސް-މެމްބާސް ޕްރޮޓެކްޝަން އެކްޓް" (2002) ބުނާގޮތުން، އެމެރިކާގެ އެއްވެސް ސްޓޭޓެއްގެ ނުވަތަ ލޯކަލް ސަރުކާރެއްގެ އިދާރާއަކުން އައިސީސީ އަށް އެއްބާރުލުން ދިނުމަކީ މަނާކަމެކެވެ.
ޚާރިޖީ ސިޔާސަތު: އެމެރިކާގެ ގާނޫނުތައް ބުނާގޮތުން ޚާރިޖީ ސިޔާސަތާއި ބޭރު ގައުމުތަކުގެ ވެރިންނާ މެދު އަމަލުކުރާނެ ގޮތް ނިންމުމުގެ ބާރު އޮންނަނީ ހަމައެކަނި ފެޑަރަލް ސަރުކާރަށެވެ.
ޑިޕްލޮމެޓިކް އިމިއުނިޓީ: ގައުމުތަކުގެ އިސްވެރިން އެހެން ގައުމުތަކަށް ރަސްމީ ދަތުރުފުޅުތަކުގައި ވަޑައިގަންނަވާއިރު، ބައިނަލްއަގުވާމީ ގާނޫނުތަކުގެ ދަށުން އެ ބޭފުޅުންނަށް ހިމާޔަތް ލިބިގެންވެއެވެ.
ނިއުޔޯކުގެ ގަވަރުނަރު ކެތީ ހޯކުލް ވެސް ވަނީ މޭޔަރަށް އެފަދަ ބާރެއް ނެތްކަން ހާމަކުރައްވާފައެވެ.
އެއްވެސް ހާލަތެއްގައި ނަތަންޔާހޫ ހައްޔަރުކުރި ނަމަވެސް، އެ ބަންދު ދެމިއޮތުމަކީ ނާދިރު ކަމެކެވެ. ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ވަނީ ނަތަންޔާހޫއަށް އެފަދަ ކަމެއް ދިމާވެއްޖެނަމަ "އޭނާ ސަލާމަތްކުރާނެ" ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ. ފެޑަރަލް ސަރުކާރަށް ނޭޝަނަލް ގާޑް ބޭނުންކޮށްގެން ނުވަތަ ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން ނަތަންޔާހޫ ވަގުތުން މިނިވަންކުރުމުގެ ބާރު ލިބިގެންވެއެވެ.
ނަތަންޔާހޫ ވަނީ އޭނާ ނިއުޔޯކަށް ވަޑައިގަންނަވަން ބިރުނުގަންނަ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ. 2026 ވަނަ އަހަރުގެ ސެޕްޓެމްބަރު މަހު އޮންނަ އދ. ގެ އާންމު މަޖިލީހުގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގަތުމަށް އޭނާ ނިއުޔޯކަށް ވަޑައިގަތުމަކީ ވަރަށް އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. މިއީ މަމްދާނީއަށް ކުރިމަތިވާނެ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކަށް ވާނެއެވެ.
ނަތަންޔާހޫ ހައްޔަރުކުރުމުގެ ގާނޫނީ ބާރު މަމްދާނީއަށް އެބައޮތްތަ؟
މަމްދާނީ މިފަދަ އިންޒާރެއް ދެއްވި ނަމަވެސް، އޭނާއަށް އެކަން ކުރުމުގެ ހަގީގީ ބާރު އޮތްތޯ ސުވާލު އުފެދެއެވެ.
މީގެ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކަކީ:
ފެޑަރަލް ގާނޫނު: އެމެރިކާގެ "އެމެރިކަން ސާވިސް-މެމްބާސް ޕްރޮޓެކްޝަން އެކްޓް" (2002) ބުނާގޮތުން، އެމެރިކާގެ އެއްވެސް ސްޓޭޓެއްގެ ނުވަތަ ލޯކަލް ސަރުކާރެއްގެ އިދާރާއަކުން އައިސީސީ އަށް އެއްބާރުލުން ދިނުމަކީ މަނާކަމެކެވެ.
ޚާރިޖީ ސިޔާސަތު: އެމެރިކާގެ ގާނޫނުތައް ބުނާގޮތުން ޚާރިޖީ ސިޔާސަތާއި ބޭރު ގައުމުތަކުގެ ވެރިންނާ މެދު އަމަލުކުރާނެ ގޮތް ނިންމުމުގެ ބާރު އޮންނަނީ ހަމައެކަނި ފެޑަރަލް ސަރުކާރަށެވެ.
ޑިޕްލޮމެޓިކް އިމިއުނިޓީ: ގައުމުތަކުގެ އިސްވެރިން އެހެން ގައުމުތަކަށް ރަސްމީ ދަތުރުފުޅުތަކުގައި ވަޑައިގަންނަވާއިރު، ބައިނަލްއަގުވާމީ ގާނޫނުތަކުގެ ދަށުން އެ ބޭފުޅުންނަށް ހިމާޔަތް ލިބިގެންވެއެވެ.
ނިއުޔޯކުގެ ގަވަރުނަރު ކެތީ ހޯކުލް ވެސް ވަނީ މޭޔަރަށް އެފަދަ ބާރެއް ނެތްކަން ހާމަކުރައްވާފައެވެ.
ނަތަންޔާހޫ ވަނީ އޭނާ ނިއުޔޯކަށް ވަޑައިގަންނަވަން ބިރުނުގަންނަ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ. 2026 ވަނަ އަހަރުގެ ސެޕްޓެމްބަރު މަހު އޮންނަ އދ. ގެ އާންމު މަޖިލީހުގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގަތުމަށް އޭނާ ނިއުޔޯކަށް ވަޑައިގަތުމަކީ ވަރަށް އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. މިއީ މަމްދާނީއަށް ކުރިމަތިވާނެ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކަށް ވާނެއެވެ.
ކިޔުންތެރިންގެ ހިޔާލު