ދުޅަހެޔޮ ޞިއްޙަތެއްގައި ދެމިހުރުމަށާއި، ދިގު އުމުރެއް ލިބިގަތުމުގެ އުންމީދުގައި އަޅުގަނޑުމެން ކަސްރަތުކޮށް، ކެއުންބުއިމުގެ ތަފާތު ވައްޓަފާޅިތަކާއި، އަގުބޮޑު އިތުރު ކާނާ (ސަޕްލިމެންޓްސް) ބޭނުންކުރަމުއެވެ. ނަމަވެސް، ޞިއްޙަތަށް އެންމެ ބޮޑު އަސަރެއް ފޯރުވާ އަދި އެންމެ ފަސޭހައިން ކުރެވެން އޮންނަ އާދައިގެ ކަންކަން މަތިން އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން ގިނަ ބަޔަކު ހަނދާން ނެތޭ ފަހަރު އާދެއެވެ.
ޞިއްޙީ ދުޅަހެޔޮކަމުގެ ދާއިރާގެ މަޝްހޫރު ލިޔުންތެރިއެއް ކަމަށްވާ މިޝޭލް ރޮސް ފާހަގަކުރައްވާ ގޮތުގައި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޖުމްލަ ޞިއްޙަތާއި ސިކުނޑިއާއި ހިތުގެ ރައްކާތެރިކަމަށްޓަކައި ކުރެވިދާނެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ކަމަކީ ގަވާއިދުން ދަތްކޮށްޕާ ރޯލު (ޑެންޓަލް ފްލޮސް) ބޭނުންކޮށްގެން ފްލޮސްކުރުމެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި ދަތްތައް ސާފުކޮށް ބެހެއްޓުމުގެ އިތުރުން، ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ ފަދަ ބޮޑެތި ބަލިތަކުން ހަށިގަނޑު ދިފާޢުކޮށްދިނުމަށް ކޮންމެހެން އަށަގަންނަވަންޖެހޭ އަގުހުރި އާދައެކެވެ.
ދަތްކޮއްޓުމާއި ފްލޮސްކުރުމުގެ ތަފާތަކީ ކޮބާ؟
އާންމު ދިރިއުޅުމުގައި އަޅުގަނޑުމެން ދަތް ސާފުކުރުމަށް މި ދެ ގޮތް ވެސް ބޭނުންކުރެއެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ތަފާތު ދެ ކަމެކެވެ:
ދަތްކޮއްޓުން (ޓޫތުޕިކިންގ): މިއީ ދަތްކޮށްޓާ ކޮށްޓި ނުވަތަ އިލޮށިކޮޅެއް ފަދަ ހަރު އެއްޗެއް ބޭނުންކޮށްގެން، ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި ތާށިވެފައި ހުންނަ ކާއެއްޗެހި ނެގުމަށް ކިޔާ ނަމެވެ.
ފްލޮސްކުރުން ނުވަތަ ދަތްކޮށްޕުން (ފްލޮސިންގ): މިއީ ޚާއްޞަ ނޫލެއް ނުވަތަ ދަތްކޮށްޕާ ރޯލެއް (ޑެންޓަލް ފްލޮސް) ބޭނުންކޮށްގެން، ދަތްތަކުގެ ދޭތެރެއަށް ނޫލު ވައްދައިގެން (ކޮށްޕައިގެން) ދަތްތަކުގެ ދޭތެރެއާއި ހިރުގަނޑުގެ ކައިރި ރައްކާތެރިކަމާއެކު ސާފުކުރުމެވެ.
ފްލޮސްކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށްވަނީ ކީއްވެ؟
އޮސްޓްރޭލިއާގެ ތަޖުރިބާކާރު ދަތުގެ ޑޮކްޓަރެއް (ޑެންޓިސްޓެއް) ކަމަށްވާ ޑރ. ރިތޭޝް ބަރުއާ ފާހަގަކުރައްވާ ގޮތުގައި، ދަތް އުނގުޅާ ބުރުހުން އެކަނި ދަތްތަކުގެ ދޭތެރެއާއި ހިރުގަނޑުގެ ކައިރި އެންމެ ފުރިހަމައަށް ސާފެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. ދަތް އުނގުޅުމުން ސާފުވަނީ ދަތުގެ ބޭރު ފަށަލައިގެ ގާތްގަނޑަކަށް 60 އިންސައްތައެވެ. ކެއުމަށްފަހު ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި އެއްޗެއް ހަރުލާފައި ހުރިހެން ހީނުވި ކަމުގައި ވިޔަސް، ލޮލަށް ނުފެންނަ ވަރަށް ކުދިކުދި ކާނާގެ ކުނޑިތައް އެތަނުގައި ތާށިވެފައި ހުރެއެވެ.
މި ކުނޑިތަކުގެ ސަބަބުން އަނގައިގައި ޖަރާސީމުގެ ފަށަލަ (ޕްލާކް) އުފެދި، ހިރުގަނޑު ހަލާކުވެ ދަތް ފީވުމަށް މަގުފަހިވެއެވެ. އާދައިގެ ހަރު އެއްޗަކުން ދަތްކޮއްޓާ އެތިކޮޅެއް (ޓޫތުޕިކް) ބޭނުންކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، ފްލޮސް ބޭނުންކުރުމުން ދަތަށާއި ހިރުގަނޑަށް އެއްވެސް ގެއްލުމެއް ނުލިބި މި ތަކެތި ނައްތާލެވެއެވެ. އަދި ފްލޮސްގައި އެކުލެވޭ ފްލޮރައިޑްގެ ސަބަބުން ދަތްތަކަށް އިތުރު ރައްކާތެރިކަމެއް ލިބެއެވެ.
ބޮޑެތި ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިވުމާއި ފްލޮސްކުރުމާ ހުރި ގުޅުން
ސައިންޓިފިކް ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، އަނގައިގެ ސާފުތާހިރުކަން ދަށްވުމަކީ މުޅި ހަށިގަނޑަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ފޯރާ ކަމެކެވެ. ގަވާއިދުން ފްލޮސްކުރުމަކީ:
ހިތުގެ ބަލިތަކުންނާއި ވާގިނެތޭ ބަލި (ސްޓްރޯކް) ޖެހުމުން ރައްކާތެރިކޮށްދޭ ކަމެކެވެ: އަނގައިގައި އުފެދޭ ނުރައްކާތެރި ޖަރާސީމު (ޕޯފިރޮމޯނަސް ޖިންޖިވާލިސް) ލޭގެ ތެރެއަށް ގޮސް ނާރުތައް ދުޅަކޮށް، ލޭ ގަނޑުވުމަށް މަގުފަހިކުރެއެވެ. 5،000 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން ހިމަނައިގެން ހެދި ދިރާސާއަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ފްލޮސް ނުކުރާ މީހުން މަރުވުމުގެ ފުރުސަތު، ކޮންމެ ދުވަހަކު ފްލޮސްކުރާ މީހުންނަށްވުރެ 30 އިންސައްތަ އިތުރެވެ.
ހަނދާން ނެތޭ ބަލިތައް (ޑިމެންޝިއާ އަދި އަލްޒައިމާސް) އިން ދުރުކޮށްދެއެވެ: އަނގައިގެ ބަލިތައް ޖައްސާ މި ނުރައްކާތެރި ޖަރާސީމު، މިފަދަ ބަލިތައް ޖެހިފައިވާ މީހުންގެ ސިކުނޑިން ވެސް ފެނިފައިވެއެވެ.
ހަކުރުބަލި (ޑައެބީޓީސް) ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށް އެހީވެއެވެ: ހިރުގަނޑު ދުޅަވުން ކުޑަކުރުމަކީ ލޭގައި ހަކުރު އެކަށީގެންވާ މިންވަރެއްގައި ހިފެހެއްޓުމަށް ބާރުއަޅާ ކަމެކެވެ.
ފްލޮސްކުރަންވީ ކިހިނެއް؟ އަދި ކޮން ވަގުތަކު؟
ދުވާލަކު ކިތައް ފަހަރު؟ އޮސްޓްރޭލިއަން ޑެންޓަލް އެސޯސިއޭޝަން (އޭ.ޑީ.އޭ) އާއި މާހިރުން ލަފާދެއްވަނީ ދުވާލަކު މަދުވެގެން އެއްފަހަރު ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ފްލޮސްކުރުމަށެވެ. އަދި ފްލޮރައިޑް އެކުލެވޭ ބޭހުން ދުވާލަކު ދެފަހަރު (ކޮންމެ ފަހަރަކު 2 މިނެޓު) ދަތް އުނގުޅުމަށެވެ.
އެންމެ ރަނގަޅު ވަގުތު: ރޭގަނޑު ނިދާފައި އޮންނަ ގަޑިތަކުގައި އަނގައިގެ ތެރޭގައި ޖަރާސީމު އުފެދުން އިތުރުވާތީ، ރޭގަނޑު ނިދުމުގެ ކުރިން ފްލޮސްކުރުން މާ ބޮޑަށް ވެސް އެދެވިގެންވެއެވެ.
ފުރަތަމަ ކުރަންވީ ކޮން ކަމެއް؟ ދަތް އުނގުޅުމުގެ ކުރިން ފްލޮސްކުރުމުން ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި ހުންނަ ކުނޑިތައް ދޫވެ، ބުރުހުން ދަތް އުނގުޅާއިރު އެ ތަކެތި ފަސޭހައިން އަނގައިން ބޭރުވެގެންދެއެވެ.
ރަނގަޅު ގޮތުގައި ކުރާނެ ގޮތް: ގާތްގަނޑަކަށް އެއް ފޫޓުގެ ފްލޮސް ނޫލެއް ނަގައި ދެއަތުގެ މެދު އިނގިލީގައި އޮޅާލުމަށްފަހު، "ސީ" އަކުރުގެ ބައްޓަމަށް ދަތްވަށައިގެން މަޑުމަޑުން މައްޗަށާއި ތިރިއަށް ހަރަކާތްކުރަމުން ސާފުކުރާށެވެ.
ފްލޮސްކުރުމަކީ ކުޑަކުޑަ އަދި މަދު ވަގުތުކޮޅެއްގެ އާދައަކަށް ވިޔަސް، މިއީ މުޅި އުމުރަށް ދުޅަހެޔޮ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުރުމަށް އެޅޭ ވަރަށް މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. ދަތްތަކުގެ ދުޅަހެޔޮކަން ދެމެހެއްޓުމަށް ގަވާއިދުން ދަތުގެ ޑޮކްޓަރަށް (ޑެންޓިސްޓަށް) ދެއްކުމާއެކު، މިއަދުން ފެށިގެން ދުވާލަކު އެއްފަހަރު ފްލޮސްކުރުމުގެ ރަނގަޅު އާދަ އަޅުގަނޑުމެންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ހަދަމާ ހިންގަވާށެވެ.
ދަތްކޮއްޓުމާއި ފްލޮސްކުރުމުގެ ތަފާތަކީ ކޮބާ؟
އާންމު ދިރިއުޅުމުގައި އަޅުގަނޑުމެން ދަތް ސާފުކުރުމަށް މި ދެ ގޮތް ވެސް ބޭނުންކުރެއެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ތަފާތު ދެ ކަމެކެވެ:
ދަތްކޮއްޓުން (ޓޫތުޕިކިންގ): މިއީ ދަތްކޮށްޓާ ކޮށްޓި ނުވަތަ އިލޮށިކޮޅެއް ފަދަ ހަރު އެއްޗެއް ބޭނުންކޮށްގެން، ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި ތާށިވެފައި ހުންނަ ކާއެއްޗެހި ނެގުމަށް ކިޔާ ނަމެވެ.
ފްލޮސްކުރުން ނުވަތަ ދަތްކޮށްޕުން (ފްލޮސިންގ): މިއީ ޚާއްޞަ ނޫލެއް ނުވަތަ ދަތްކޮށްޕާ ރޯލެއް (ޑެންޓަލް ފްލޮސް) ބޭނުންކޮށްގެން، ދަތްތަކުގެ ދޭތެރެއަށް ނޫލު ވައްދައިގެން (ކޮށްޕައިގެން) ދަތްތަކުގެ ދޭތެރެއާއި ހިރުގަނޑުގެ ކައިރި ރައްކާތެރިކަމާއެކު ސާފުކުރުމެވެ.
ފްލޮސްކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށްވަނީ ކީއްވެ؟
އޮސްޓްރޭލިއާގެ ތަޖުރިބާކާރު ދަތުގެ ޑޮކްޓަރެއް (ޑެންޓިސްޓެއް) ކަމަށްވާ ޑރ. ރިތޭޝް ބަރުއާ ފާހަގަކުރައްވާ ގޮތުގައި، ދަތް އުނގުޅާ ބުރުހުން އެކަނި ދަތްތަކުގެ ދޭތެރެއާއި ހިރުގަނޑުގެ ކައިރި އެންމެ ފުރިހަމައަށް ސާފެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. ދަތް އުނގުޅުމުން ސާފުވަނީ ދަތުގެ ބޭރު ފަށަލައިގެ ގާތްގަނޑަކަށް 60 އިންސައްތައެވެ. ކެއުމަށްފަހު ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި އެއްޗެއް ހަރުލާފައި ހުރިހެން ހީނުވި ކަމުގައި ވިޔަސް، ލޮލަށް ނުފެންނަ ވަރަށް ކުދިކުދި ކާނާގެ ކުނޑިތައް އެތަނުގައި ތާށިވެފައި ހުރެއެވެ.
މި ކުނޑިތަކުގެ ސަބަބުން އަނގައިގައި ޖަރާސީމުގެ ފަށަލަ (ޕްލާކް) އުފެދި، ހިރުގަނޑު ހަލާކުވެ ދަތް ފީވުމަށް މަގުފަހިވެއެވެ. އާދައިގެ ހަރު އެއްޗަކުން ދަތްކޮއްޓާ އެތިކޮޅެއް (ޓޫތުޕިކް) ބޭނުންކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، ފްލޮސް ބޭނުންކުރުމުން ދަތަށާއި ހިރުގަނޑަށް އެއްވެސް ގެއްލުމެއް ނުލިބި މި ތަކެތި ނައްތާލެވެއެވެ. އަދި ފްލޮސްގައި އެކުލެވޭ ފްލޮރައިޑްގެ ސަބަބުން ދަތްތަކަށް އިތުރު ރައްކާތެރިކަމެއް ލިބެއެވެ.
ބޮޑެތި ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިވުމާއި ފްލޮސްކުރުމާ ހުރި ގުޅުން
ސައިންޓިފިކް ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، އަނގައިގެ ސާފުތާހިރުކަން ދަށްވުމަކީ މުޅި ހަށިގަނޑަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ފޯރާ ކަމެކެވެ. ގަވާއިދުން ފްލޮސްކުރުމަކީ:
ހިތުގެ ބަލިތަކުންނާއި ވާގިނެތޭ ބަލި (ސްޓްރޯކް) ޖެހުމުން ރައްކާތެރިކޮށްދޭ ކަމެކެވެ: އަނގައިގައި އުފެދޭ ނުރައްކާތެރި ޖަރާސީމު (ޕޯފިރޮމޯނަސް ޖިންޖިވާލިސް) ލޭގެ ތެރެއަށް ގޮސް ނާރުތައް ދުޅަކޮށް، ލޭ ގަނޑުވުމަށް މަގުފަހިކުރެއެވެ. 5،000 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން ހިމަނައިގެން ހެދި ދިރާސާއަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ފްލޮސް ނުކުރާ މީހުން މަރުވުމުގެ ފުރުސަތު، ކޮންމެ ދުވަހަކު ފްލޮސްކުރާ މީހުންނަށްވުރެ 30 އިންސައްތަ އިތުރެވެ.
ހަނދާން ނެތޭ ބަލިތައް (ޑިމެންޝިއާ އަދި އަލްޒައިމާސް) އިން ދުރުކޮށްދެއެވެ: އަނގައިގެ ބަލިތައް ޖައްސާ މި ނުރައްކާތެރި ޖަރާސީމު، މިފަދަ ބަލިތައް ޖެހިފައިވާ މީހުންގެ ސިކުނޑިން ވެސް ފެނިފައިވެއެވެ.
ހަކުރުބަލި (ޑައެބީޓީސް) ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށް އެހީވެއެވެ: ހިރުގަނޑު ދުޅަވުން ކުޑަކުރުމަކީ ލޭގައި ހަކުރު އެކަށީގެންވާ މިންވަރެއްގައި ހިފެހެއްޓުމަށް ބާރުއަޅާ ކަމެކެވެ.
ފްލޮސްކުރަންވީ ކިހިނެއް؟ އަދި ކޮން ވަގުތަކު؟
ދުވާލަކު ކިތައް ފަހަރު؟ އޮސްޓްރޭލިއަން ޑެންޓަލް އެސޯސިއޭޝަން (އޭ.ޑީ.އޭ) އާއި މާހިރުން ލަފާދެއްވަނީ ދުވާލަކު މަދުވެގެން އެއްފަހަރު ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ފްލޮސްކުރުމަށެވެ. އަދި ފްލޮރައިޑް އެކުލެވޭ ބޭހުން ދުވާލަކު ދެފަހަރު (ކޮންމެ ފަހަރަކު 2 މިނެޓު) ދަތް އުނގުޅުމަށެވެ.
އެންމެ ރަނގަޅު ވަގުތު: ރޭގަނޑު ނިދާފައި އޮންނަ ގަޑިތަކުގައި އަނގައިގެ ތެރޭގައި ޖަރާސީމު އުފެދުން އިތުރުވާތީ، ރޭގަނޑު ނިދުމުގެ ކުރިން ފްލޮސްކުރުން މާ ބޮޑަށް ވެސް އެދެވިގެންވެއެވެ.
ފުރަތަމަ ކުރަންވީ ކޮން ކަމެއް؟ ދަތް އުނގުޅުމުގެ ކުރިން ފްލޮސްކުރުމުން ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި ހުންނަ ކުނޑިތައް ދޫވެ، ބުރުހުން ދަތް އުނގުޅާއިރު އެ ތަކެތި ފަސޭހައިން އަނގައިން ބޭރުވެގެންދެއެވެ.
ފްލޮސްކުރުމަކީ ކުޑަކުޑަ އަދި މަދު ވަގުތުކޮޅެއްގެ އާދައަކަށް ވިޔަސް، މިއީ މުޅި އުމުރަށް ދުޅަހެޔޮ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުރުމަށް އެޅޭ ވަރަށް މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. ދަތްތަކުގެ ދުޅަހެޔޮކަން ދެމެހެއްޓުމަށް ގަވާއިދުން ދަތުގެ ޑޮކްޓަރަށް (ޑެންޓިސްޓަށް) ދެއްކުމާއެކު، މިއަދުން ފެށިގެން ދުވާލަކު އެއްފަހަރު ފްލޮސްކުރުމުގެ ރަނގަޅު އާދަ އަޅުގަނޑުމެންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ހަދަމާ ހިންގަވާށެވެ.
ކިޔުންތެރިންގެ ހިޔާލު